CƯ TRẦN LẠC ĐẠO PHÚ

tất cả thể thiết đặt ứng dụng trên android bằng cách click vào đây
*

Tượng chúng ấy,Cốc một chân không;Dùng đòi căn khí.Nhân lòng ta vướng chấp khôn thông;Há cơ Tổ ni còn thửa bí.Chúng tè thừa ly hay chửa đến, Bụt xá chống Bảo sở Hóa thành;Đấng Thượng sĩ chứng thực mà nên, ai ghẽ bao gồm sơn lâm thành thị.Núi hoang rừng quạnh, ấy là nơi dật sĩ tiêu dao;Chiền vắng vẻ am thanh, chỉn thực cảnh đạo nhân du hí.Ngựa cao tán cả, Diêm vương nào nhắc đứa nghênh ngang;Gác ngọc lầu vàng, ngục tốt thiếu chi người yêu quí.Chuộng công danh, lồng nhân ngã, thực ấy phàm ngu;Say đạo đức, dời thân tâm, định đề xuất thánh trí.Mày ngang mũi dọc, tướng tuy kỳ lạ xem ắt bẵng nhau;Mặt Thánh lòng phàm, thực biện pháp nhẫn vàn vàn thiên lý.

Bạn đang xem: Cư trần lạc đạo phú

Kệ rằng:

Cư è cổ lạc đạo thả tùy duyên,Cơ tắc san hề khốn tắc miên.Gia trung hữu bảo hưu tầm mích,Đối cảnh vô trọng điểm mạc vấn thiền.

Dịch thơ:

Ở đời vui đạo hãy tùy duyên,Đói mang lại thì ăn, nhọc ngủ liền.Trong nhà tất cả báu thôi search kiếm,Đối cảnh không trung khu chớ hỏi thiền.

GIẢNG:

Tượng bọn chúng ấy,Cốc một chân không,Dùng đòi căn khí.

Tượng chúng ấy, chữ “tượng” là chỉ cho lời nói tổng quát, tức chỉ toàn bộ đại chúng. Cốc một chân không, cần sử dụng đòi căn khí, tất khắp cơ thể tu thiền gốc là ngộ được chân không, nhưng gốc rễ tập khí của mỗi người khác nhau, cho nên vì vậy không phải ai cũng đều ngộ như nhau, mỗi người ngộ từng cách, mọi cá nhân nhập đạo mỗi lối không giống nhau.

Nhân lòng ta vướng chấp khôn thông;Há cơ Tổ nay còn thửa bí.

Vì lòng họ còn vướng mắc chấp chặt buộc phải khó thông. Há cơ Tổ ni còn thửa bí. Chữ “há” tức là đâu, “cơ Tổ” là pháp chư Tổ dạy, đâu chỉ có lời dạy dỗ của chư Tổ còn có chỗ túng thiếu ẩn. Phật và Tổ không cất giếm gì cả, nhưng bởi vì tâm bọn họ còn chấp chặt, phải không thấu hiểu được lời chỉ dạy của những ngài.

Chúng tiểu thừa cốc hay chửa đến, Bụt xá phòng Bảo sở Hóa thành;Đấng Thượng sĩ xác nhận mà nên, ai ghẽ gồm sơn lâm thành thị.

Chúng tiểu thừa, các vị tu theo Thanh văn vượt xưa điện thoại tư vấn là tè thừa, nay điện thoại tư vấn là Nguyên thủy. Cốc hay chửa đến, “cốc” là biết, “hay” là hiểu, tức là cái hiểu biết chưa đến. Bụt xá chống Bảo sở Hóa thành. “Xá” là đâu. Nghĩa là đầy đủ vị tiểu thừa vày sự hiểu biết không đến, chớ Phật đâu có ngăn chia đây là Bảo sở, tê là Hóa thành. Bảo sở là chỉ Phật thừa, hóa thành là chỉ Thanh văn thừa. Trong ghê Pháp Hoa, Niết-bàn của Thanh văn call là Hóa thành, vị trí cứu kính của Phật gọi là Bảo sở. Nói Bảo sở, nói hóa thành đó là phương tiện, chớ không phải dành cho nhóm fan nào, Phật không tồn tại ngăn chia, chỉ vì bạn tu không hiểu mang lại mà thôi.

Đấng Thượng sĩ xác thực mà nên. Đấng Thượng sĩ là chỉ hàng Bồ-tát, các ngài đã hội chứng ngộ lẽ thật đề nghị nhận được điều đó. Ai ghẽ tất cả sơn lâm thành thị, “ghẽ” là chia, ai lại phân tách có bạn tu làm việc rừng núi, tín đồ tu sinh hoạt thành thị. Các hàng Bồ-tát Thượng sĩ đã chứng đạo rồi, thì các Ngài tu làm việc núi rừng hoặc sống chợ búa, ở đâu cũng tốt, không có phân chia tín đồ ngộ rồi yêu cầu ở địa điểm thành thị, người chưa ngộ phải ở núi rừng v.v… chỉ tùy thuộc vào sở mê thích của mỗi cá nhân nên bao gồm khác mà lại thôi.

Núi hoang rừng quạnh, ấy là khu vực dật sĩ tiêu dao;Chiền vắng vẻ am thanh, chỉn thực cảnh đạo nhân du hí.

Chỗ núi hoang rừng đìu hiu vắng vẻ là nơi kẻ sĩ ẩn dật được thong thả tự tại. Chiền vắng tanh am thanh, là chùa tại vị trí vắng vẻ, am ở nơi xa xôi yên tĩnh. Chỉn thực cảnh đạo nhân du hí, chỉn là chỉ, thực là nơi vui ham mê của hàng đạo nhân. Bởi vậy dật sĩ thì tiêu dao làm việc núi hoang rừng quạnh, còn đạo nhân vui mê say ở chiền vắng am thanh.

Ngựa cao tán cả, Diêm vương nào nhắc đứa nghênh ngang;Gác ngọc lầu vàng, ngục tốt thiếu chi tình nhân quí.

Những người làm quan tiền thuở xưa đi đâu thì có ngựa cao tán cả, tức ngồi trên ngựa cao, được bít lọng lớn, nhưng lại khi nhắm mắt, vua Diêm vương nào gồm nể sợ hãi đứa ngông nghênh quyền chức tê đâu. Như vậy không hẳn ở bên trên đời chúng ta được chức lớn quyền lớn, thì khi chết xuống âm ty Diêm vương ngay tức thì nể nang kính sợ.

Trên thế gian ở gác ngọc lầu vàng, lúc thác rồi, ngục xuất sắc thiếu chi tình nhân quí, những quỉ sứ ngục giỏi ở cõi âm rất yêu thích, chúng nó xúm lại nhằm thăm hỏi. Thế nên dù bọn họ có chức cao quyền cả cho đâu, khi chết rồi cũng chưa kiên cố đã lặng thân làm việc trước khía cạnh Diêm vương. Tín đồ giàu có quý phái ở gác ngọc lầu vàng nhưng làm các điều ác, khi bị tiêu diệt thì đám ngục giỏi quỉ sứ đã vây quanh thăm hỏi tặng quà chớ không tồn tại tha đâu.

Chuộng công danh, lồng nhân ngã, thực ấy phàm ngu;Say đạo đức, dời thân tâm, định cần thánh trí.

Người nào ưng ý công danh, lồng nhân ngã, “lồng” là cao vót, người yêu mếm công danh, tranh nhân chấp ngã, kia quả thật là kẻ phàm phu. Mặc dù có hình thức, có danh nghĩa fan tu cơ mà thích công danh, ưa nhân ngã, đó hẳn là phàm phu, chớ không tồn tại tánh biện pháp đạo đức. Còn tín đồ say đạo đức, dời thân tâm, dời thân chổ chính giữa là chuyển đổi thân tâm, ko để sinh sản nghiệp xấu ác, độc nhất định những người đó là thánh trí.

Xem thêm: Máy Đo Huyết Áp Omron Nên Mua Máy Đo Huyết Áp Omron Loại Nào Tốt Nhất?

Mày ngang mũi dọc, tướng tá tuy lạ xem ắt bẵng nhau;Mặt Thánh lòng phàm, thực bí quyết nhẫn vàn vàn thiên lý.

Ai cũng mày ngang mũi dọc, có bạn nào lông mày không ngang, lỗ mũi không dọc đâu! Tướng tuy lạ xem ắt bẵng nhau, “bẵng” là bằng. Về hình tướng tá thì bao gồm khác, kẻ trắng người đen, kẻ cao người thấp, nhưng đều mày ngang mũi dọc như nhau không gồm khác.

Mặt Thánh lòng phàm, cần sử dụng chữ khía cạnh cho nạp năng lượng vận, thật ra là lòng Thánh lòng phàm. Thực phương pháp nhẫn vàn vàn thiên lý. quan sát về thân fan thì ai cũng có mi ngang mũi dọc đồng như nhau, tuy thế về vai trung phong tánh thì có người tâm phàm fan tâm Thánh, hai bên cách nhau muôn vàn dặm. Trên sao?

Thí dụ như bây chừ khi nghe nói đến danh lợi thì bao gồm người vui vẻ thích thú, có fan thản nhiên không động niệm. Vậy nên hai fan này người nào cũng mày mũi như nhau, tuy vậy một tín đồ thích danh lợi, một tín đồ không, nên nói lòng họ bí quyết nhau muôn trùng. Lại có trường hòa hợp thuận nghịch khác, như tất cả hai bạn trong miếu đi ra, một kẻ kỳ lạ mặt đến chỉ vào hai fan chửi mắng bảo là kẻ cướp. Một bạn nghe chửi nổi nóng ước ao đánh lại, một fan vẫn thản nhiên cười. Vậy nhị người không giống nhau ở khu vực nào? Cũng thuộc mày ngang mũi dọc, tuy thế trong lòng mọi cá nhân có khác.

Người phàm lúc xúc chạm vấn đề trái ý thì sân say mê nổi dậy, còn bậc Thánh thì thản nhiên trường đoản cú tại. Thế nên chúng tôi thường nói tu xuất sắc tu dở là vì duyên lành nhiều kiếp của mỗi người, cho nên khi đọc kinh sách, khi nghe dạy, hoặc thời gian tọa thiền có người sáng có người chưa sáng. Nhưng lại dù fan sáng nhưng mà khi gặp gỡ nghịch cảnh nổi sảnh si, còn bạn chưa sáng gặp nghịch cảnh lại ko sân, nạm thì ai rộng ai? Đó là chỗ quan trọng, là cây thước để đo. Cho nên nói được nhưng làm chưa được chưa hẳn là hay, nói được gia công được đó new là thật.

Để chấm dứt bài phú Cư è cổ Lạc Đạo, ngài Điều Ngự tất cả làm bốn câu kệ chữ nôm như sau:

Âm:

Cư trần lạc đạo thả tùy duyên,Cơ tắc san hề khốn tắc miên.Gia trung hữu bảo hưu trung bình mích,Đối cảnh vô trung tâm mạc vấn thiền.

Dịch:

Ở đời vui đạo hãy tùy duyên,Đói đến thì ăn, nhọc ngủ liền.Trong nhà có báu thôi tra cứu kiếm,Đối cảnh không trung khu chớ hỏi thiền.

Bài kệ này vô cùng thiết yếu, nắm được ý chánh của toàn bài xích phú.

Cư nai lưng lạc đạo thả tùy duyên. Cư trần lạc đạo là sinh sống trong vòng bụi bẩn mà vui cùng với đạo. Mặc dù ở thế gian sống trong cảnh trằn tục mà lại vẫn vui cùng với đạo là điều rất quánh biệt. Mong mỏi được vui cùng với đạo thì hãy tùy duyên. Cầm cố nào điện thoại tư vấn là tùy duyên?

Cơ tắc san hề, khốn tắc miên. “Cơ tắc san hề”, tức đói thì ăn, “khốn tắc miên” là nhọc thì ngủ. Tùy duyên bởi thế thì tu thật dễ, bắt buộc không? thiệt ra nói dễ nhưng chưa phải dễ. Trên sao? Vì bạn đời đói không chịu đựng ăn, mệt không chịu đựng ngủ.

Khi xưa có tín đồ đến hỏi Thiền sư Huệ Hải:

- Ngài dụng công vậy nào?

Huệ Hải đáp:

- lúc đói thì ăn, khi mệt mỏi thì ngủ.

- Tất khắp cơ thể đời phần lớn như vậy, đồng nơi dụng công của Hòa thượng chăng?

- Chẳng đồng.

- tại sao?

- Vì người đời đói ko chịu ăn đòi trăm thứ, mệt mỏi không chịu ngủ suy nghĩ muôn việc.

Như họ ở đây hiện thời khi đói tất cả chịu ăn uống không? mang sử đến bữa trưa là bữa tiệc chánh, trị nhật nấu cơm trắng sống dọn lên, mặc dù đói bụng mà bọn họ có chịu ăn uống không? giả dụ có ăn cũng chỉ nạp năng lượng gượng nhưng mà không vui. Hoặc chạm mặt khi cơm thừa canh lạnh họ ngồi bi thảm một cơ hội rồi new chịu ăn. Mặc dù bụng đói mà chúng ta đâu có ăn ngay. Còn mệt thì ngủ, nhưng những khi chúng ta mệt mà có chịu ngủ đâu! Như hôm như thế nào có câu hỏi gì quan tiền trọng, tuy mệt ở xuống nghỉ cơ mà cứ nhớ mang đến chuyện đó mãi, chẳng sao ngủ được.

Như vậy tùy duyên tức là đói ăn mệt ngủ. Còn đói không chịu đựng ăn, mệt mỏi không chịu đựng ngủ là chưa tùy duyên. Chưa tùy duyên thì làm thế nào vui cùng với đạo? vì thế muốn ở thiên hạ vui cùng với đạo là phải ghi nhận tùy duyên, đói nạp năng lượng mệt ngủ đừng yên cầu thêm điều gì khác.

Tôi nhắc thêm điều đó cho Tăng Ni nhớ, nhị chữ “tùy duyên” rất thiêng động. Ai biết tùy duyên thì bạn đó dễ sống, ai chần chừ tùy duyên người đó khó sống. Tuy nhiên tùy duyên tất cả hai: tùy duyên vừa lòng đạo lý và tùy duyên phi đạo lý. Tùy duyên vừa lòng đạo lý như trên đã nói. Còn tùy duyên phi đạo lý là sao? lấy ví dụ như quí Sư mình rất lâu về thành phố, gặp gỡ vài huynh đệ chúng ta rủ: hôm nay ra tiệm với tôi một bữa. Nghe vậy mình lập tức tùy duyên. Như thế gọi là tùy duyên phi đạo lý, không nên làm. Nên tùy duyên thích hợp đạo lý mới được, chưa phải ai bảo sao làm cho vậy, chẳng phân biệt đúng không đúng gì hết, rồi đổ vượt thầy tôi dạy tùy duyên. Đó là một sai lạc lớn.

Gia trung hữu bảo hưu trung bình mích. Trong nhà bao gồm sẵn hòn ngọc quí, đừng đi tìm kiếm kiếm ở đâu xa. Nơi mỗi người chúng ta đều có tâm sáng suốt, chính là Tánh giác. Tánh giác gồm sẵn nơi đa số người, giống hệt như hòn ngọc minh châu bao gồm sẵn ở trong nhà mình, chúng ta phải tự phân biệt đừng chạy kiếm tìm kiếm sinh sống đâu. Câu này dạy họ phải trở lại mình, chớ tìm mặt ngoài, vị Phật nghỉ ngơi ngay trong nhà.

Đối cảnh vô trọng điểm mạc vấn thiền. Đối với ngoại cảnh, dù rất đẹp xấu, thuận nghịch v.v… trọng điểm mình phần đông không dấy động. Đuợc do vậy thì đừng hỏi thiền bỏ ra nữa. Bọn họ thấy Ngài có mang thiền hết sức là giản đơn. Thiền là gì? Thiền là sáu căn đối với sáu trằn mà vai trung phong không dấy động, chớ chớ kiếm thiền ở đâu nữa. Bài xích kệ ngừng rất là hay, đủ cho bọn họ biết mặt đường lối nhằm tu.

Vậy nếu gồm ai hỏi “thế làm sao là thiền”, chúng ta phải vấn đáp làm sao? Chỉ đáp “căn trằn không bám nhau, chính là thiền”. Nếu hỏi thêm “thưa Thầy, Thầy là Thiền sinh chưa”, đáp “tôi là Thiền sinh”. Lại hỏi: “Là Thiền sinh thì căn è cổ của Thầy tất cả dính nhau không?” buộc phải đáp ráng nào?

Câu hỏi này rất khó khăn trả lời. Trường hợp còn bám thì chưa phải thiền, trên sao xác nhận mình là Thiền sinh? nuốm nên họ tu là bắt buộc đi mang lại chỗ cứu giúp kính, cấp thiết tu cho bao gồm chừng. Tu thiền là yêu cầu tu mang lại chỗ căn trần không còn dính nhau, ví như còn bám mắc thì không phải là Thiền sư thật. Vày thế bọn họ phải chân tình nghiệm lại mình, gần như gì còn dính phạm phải ráng gỡ đến lúc nào căn trần không còn dính nhau nữa. Khi đó có ai hỏi: Thầy liệu có phải là Thiền sinh không, họ gật đầu đáp: Phải. Lại hỏi: Đối cùng với Thầy căn trần gồm dính nhau không? Đáp: ko dính. Trả sử ngay kia họ tức thì chửi mắng vài bố câu, họ vẫn thản nhiên, sẽ là thứ thật. Còn nói không dính nhưng khi bị mắng, phương diện mày đỏ lên thì không hẳn thứ thiệt rồi.

Như vậy họ thấy tu là dễ dàng hay khó? Vào miếu ngồi yên không có ai động tới bản thân thấy hình như dễ, đâu bao gồm gì khó, dẫu vậy tu mang lại nơi mang đến chốn không phải đơn giản, cực kỳ khó. Tuy vậy dù nặng nề đến đâu bọn họ nhất định buộc phải tiến tới, chưa hẳn nghe nói nặng nề rồi lùi, đừng thấy bờ cao chớn chở rồi thối lui bởi vì ngán leo ko nổi. Mặc dù bờ cao, nhưng chúng ta ráng leo cho tới cùng bắt đầu thôi. Đó là lời shop chúng tôi nhắc nhở cho tất cả Tăng Ni, độc nhất là Thiền sinh trong những Thiền viện.